Het volledig programma voor de negende editie van Jazz Brugge stond in het coronajaar 2020 op de rails toen het festivalweekend in november van dat verdoemde jaar integraal afgelast moest worden in een wereld die helemaal tot stilstand gekomen was. De recentste editie van dit kwaliteitsvolle festivalweekend dateert dus van 2018. Vijf jaar later staat dit festival er helemaal terug, met niet minder dan 16 concerten verdeeld over drie dagen. Onder de noemer ‘crossing cultures’ kan het publiek zich laten onderdompelen in de meest diverse klanklandschappen in de grensgebieden van de jazz.
Het is al een zevental jaar geleden dat de toenmalige Werf nogal uitdrukkelijk buiten zijn klassieke jazzlijntjes begon te kleuren toen het de Noorse band Elephant 9 programmeerde in de voormalige vaste Werf-stek in de Werfstraat. Geen zittend concert die keer, wel een voor De Werf ongebruikelijk staand concert, meer een rocksetting dan een jazzomgeving. Niet alleen de setting was atypisch voor De Werf, ook en vooral de gebrachte jazzrock/fusion-muziek kleurde buiten de lijntjes van wat talrijke Werf-adepten gewoon waren. De meningen na afloop van dit verfrissende concert waren dan ook sterk uiteenlopend.
Toen al was er bij de verjongde lichting programmatoren de aandrang om vernieuwing te brengen, om op verkenning te gaan naar talentvolle artiesten met een brede muzikale visie, ruimdenkend, met een open blik op een steeds sneller veranderende wereld, artiesten met voldoende kwaliteit, toewijding en originaliteit om hen een volwaardig professioneel podium te bieden.
Zo herinner ik me onder andere uitstekende concerten van de van Indische oorsprong multi-instrumentalist Sarathy Korwar (november 2017 in samenwerking met Cactus), van een paar passages van de veel te jong overleden New Yorkse trompettiste Jaimie Branch, van een poëtisch ontwapenende Alabaster De Plume op het AMOK-festival nog maar een goed jaar geleden in de Biekorfzaal. Stuk voor stuk artiesten met een zeer karaktervol en herkenbaar profiel.
Intrigerend en uitdagend
De drang naar evolutie en vernieuwing is sinds de opstart van KAAP ondertussen alleen maar toegenomen, en dat is ook sterk te merken aan de affiche van Jazz Brugge 2023, dat van vrijdag 17 november tot en met zondag 19 november onderdak vindt daar waar het in 2002 allemaal begon onder de noemer ‘Europese Jazz’, met name in het Brugse Concertgebouw.
Dat heel wat namen op de affiche niet meteen een belletje doen rinkelen, vind ik persoonlijk intrigerend en uitdagend en het pleit voor het vele prospectiewerk dat KAAP ongetwijfeld in de organisatie van dit festival moet gestoken hebben. Uiteraard is de naam ‘Chris Joris’ (17/11) alom bekend, maar wat dacht u van namen als Bex Burch (17/11), Naïssam Jalal (18/11), Sophie Tassignon (19/11) … om er maar een paar te noemen. Mijn nieuwsgierigheid wordt er alleen maar groter op, en ik heb er het volste vertrouwen in dat de selectie zorgvuldig gebeurde met oog voor kwaliteit. Mijn ticket voor een avontuurlijke driedaagse muzikale trip heb ik alvast op zak.
Dertig jaar W.E.R.F.-label
Prominent aanwezig zijn artiesten die werk uitbrachten op het W.E.R.F.-label, dat dit jaar dertig kaarsjes mag uitblazen en ondertussen een indrukwekkende catalogus opbouwde. Niet minder dan zeven acts op het festival zijn rechtstreeks aan het label verbonden. Benny Claeysier, verantwoordelijke voor het W.E.R.F.-records platenlabel licht toe:
‘Het festival opent op vrijdag 17 november (19 uur) met een droomproject van bassiste Anneleen Boehme. Verwacht u bij Grand Picture Palace aan een geslaagd huwelijk tussen jazz en klassiek. Later op deze openingsavond stelt Chris Joris zijn nieuwe plaat ‘Until The Darkness Fades’ voor. Op zijn zeventigste gebruikt hij deze plaat om zijn verdriet over het verlies van zijn in 2018 overleden dochter Saskia een plek te geven. Een noodzakelijke en fenomenale plaat. Een dag later is het uitkijken naar Vitja Pauwels. Vorig jaar bracht hij op het W.E.R.F-label de solo-plaat ‘Drift By/Sink in’ uit, waarin hij een fascinerende droomwereld creëert waarop hij op zijn eentje een heel arsenaal aan snaarinstrumenten en elektronica bedient. Deze festivaldag wordt in diezelfde Kamermuziekzaal afgesloten met Echoes of Zoo: Afrobeat en Oriëntaalse psychedelica meets Rage Against The Machine. Een band waarin we leden terugvinden van bands als Black Flower, Compro Oro, Sylvie Kreusch, De Beren Gieren.’
Op zondag 19 november wordt de eerste release van tromboniste Nabou Claerhout voorgesteld. Een straf project waarbij Nabou een repertoire componeerde en arrangeerde voor vijf trombonisten.
Sophie Tassignon is een zangeres met Belgische roots die in Berlijn woont. Haar eigen wereld van hedendaagse jazz laat ze versmelten met een passie voor Arabische poëzie. Dat resulteert in een ontroerend verhaal en even ontroerende muziek. Het festival sluit af met Dans Kapot, een interdisciplinair creatieproject waarbij het trio Don Kapot in dialoog gaat met een trio dansers uit de school van Ultima Vez.
Interessante grensgebieden
‘Crossing Cultures blijft een actueel kompas voor de samenstelling van ons programma, voor deze negende editie zijn we verder gegaan in de interessante grensgebieden van de jazz’, zegt Jaïr Tchong (programmator muziek bij KAAP).
Jaïr: ‘‘Emerging talents’, zoals Naïssam Jalal, Sélène Saint-Aimé en Bex Burch weten doeltreffend en met emotionele zeggingskracht de aloude jazz- en improtaal te verrijken met nieuwe invloeden. Sélène Saint-Aimé’s ronduit verbluffende album ‘Potomitan’ doet ons aangenaam denken aan gelijkaardige interventies tussen jazz en world, zoals ‘Red Earth’ van Dee Dee Bridgewater en ‘The Sign and The Seal’ van Steve Coleman. Moderne jazz met invloeden van de Cariben tot en met West-Afrika en zelfs klassieke aspiraties. Van Steve Coleman kreeg Sélène Saint-Aimé een duwtje in de juiste richting, ze volgde een masterclass bij hem en kon vervolgens wereldwijd via hem artistieke residenties volgen.
Die oriëntatie hoor je terug in deze waarlijk cosmopolitische muziek. Jalal stond op onze radar met haar eerdere projecten, maar bij ‘Healing Rituals’ lijkt alles pas goed op z’n plaats te vallen. Een prachtig album rond acht nieuwe rituelen, met een gloedvolle glansrol – naast Jalal op dwarsfluit en vocale improvisaties – voor de contrabassist Claude Tchamitchian.’
‘Ook bij Bex Burch primeert met haar apodictisch getitelde album ‘There is only love and fear’ natuur boven technologie. Haar materiaal ontstond tijdens een reis tussen Berlijn en Utrecht, en Burch trekt haar zoektocht naar nieuwe muziek ver door, ook in de vorm van instrumentenbouw. Primeur voor Jazz Brugge: Burch brengt dit nieuwe materiaal solo.’
Bij deze wil Jaïr Tchong ook graag de twee bijzondere dansvoorstellingen tippen, waarmee Jazz Brugge begint en eindigt. Op woensdag 15 november presenteert Anneleen Keppens haar voorstelling ‘Blue Moon Spring’, waarvan de muzikale score werd gemaakt door Nicolas Rombouts, gekend bij W.E.R.F. Records-volgers van het geweldige SPOOK. In deze voorstelling wordt jazz niet als genre benaderd, maar als filosofie en denkwijze. Tenslotte sluit Jazz Brugge af met de knisperverse voorstelling ‘Dans Kapot’ waarin de musici van Dans Kapot in de weer gaan met dansers van onder andere Ultima Vez.
Bruggen naar de buitenwereld
Nieuw in Jazz Brugge is de samenwerking met VI.BE en Jazzlab voor een internationaal bezoekersprogramma: KAAP nodigt twintig internationale jazzprogrammatoren uit om de vijf geselecteerde Belgium Booms-acts in de normale context van een publieksjazzfestival te ervaren, in plaats van de kunstmatige setting van een showcasefestival voor professionals. Uiteraard vanuit de gedachte dat die bands daarmee nieuwe internationale kansen gaan verzilveren. Die acts (Grand Picture Palace, Vitja Pauwels, Echoes of Zoo, GOING en Lucid Lucia) werden uit een longlist gekozen door een adviseursgroep waarin ook buitenlandse jazzprogrammatoren zijn vertegenwoordigd. Zo slaat Jazz Brugge dit jaar heel concrete bruggen naar de buitenwereld. (RUDI VANMARCKE)
Exit Magazine 