Exit Magazine

Maandelijks Brugs Cultuurblad

Wagner een nazi?

Richard WagnerNietzsche

Woensdag 11.12 staat in het Concertgebouw, in het kader van December Dance, Tragedy of a Friendship van Jan Fabre op de affiche. De friendship slaat op de relatie tussen Richard Wagner (1813-1883) en Friedrich Nietzsche (1844-1900).

In de jongste EXit schreven wij daarover dat ..’Wagner, samen met zijn familie nauw aanleunde bij het Nazi-regime’. Lezer Piet Lamberts stuurde ons daarover een boze mail: ‘Op pagina drie  lezen we onder de rubriek over “Jan Fabre meets Wagner” over Wagner het volgende: “de omstreden Duitse opera-componist Wagner die, samen met zijn familie, nauw aanleunde bij het Nazi-regime”. Voor zover wij weten stierf Wagner in het jaar 1883. Het Nazi regime dateert uit de jaren 30 van de vorige eeuw (1930 – …) Het is mij totaal niet duidelijk hoe Wagner dan kon aanleunen bij het Nazi regime.’.

Klopt natuurlijk, de uitdrukking ‘avant-la-lettre’ was hier op zijn plaats geweest. Anderzijds is de relatie tussen de Wagnerclan en het nazisme sinds de jaren twintig van de vorige eeuw zeer hecht geweest. Het antisemitisme loopt als een rode draad door de familiegeschiedenis, het duikt op in elke generatie . Lang voor Hitler aan de macht kwam  koesterden Richard Wagner en echtgenote Cosima reeds een diepe haat voor de Joden. De vriendschap tussen Wagner en Nietzsche was trouwens van beperkte duur. De filosoof voelde zich na enige tijd  ‘gebruikt, verraden en vernederd’ en zette een aanval in op Wagner die tot op de dag van vandaag stilistisch zijn weerga niet kent.  De vraag die rest is die van de befaamde Wagnerkenner Jonathan Carr in zijn boek ‘De Wagnerclan’: spreken we van ‘Wagners Hitler’ of van ‘Hitlers Wagner’? (LF)

 

Comments are closed.

%d bloggers liken dit: